Bu kılavuzu okuyarak, Nginx sunucunuzu daha verimli yönetmek ve karşılaşabileceğiniz sorunları güvenle çözmek için gerekli bilgiye sahip olacaksınız.

İçindekiler

1. Gereksinimler
2. Sistem Güncellemesi
3. Nginx Kurulumu
4. Yaygın Nginx Hataları ve Çözümleri
   • Address family not supported by protocol
   • Varsayılan Nginx Sayfası
   • 403 Forbidden
   • 404 Not Found
   • 500 Internal Server Error
   • 502 Bad Gateway
   • 504 Gateway Timeout

1. Gereksinimler

Sorun giderme işlemlerine başlamadan önce sisteminizin aşağıdaki gereksinimleri karşıladığından emin olun:

• Linux Dağıtımı: Ubuntu 20.04, CentOS, AlmaLinux, Debian veya uyumlu bir sürüm
• Kullanıcı Yetkileri: Root ya da sudo yetkisine sahip bir kullanıcı
• Nginx Sürümü: Yüklü olan en son kararlı Nginx sürümü

2. Sistem Güncellemesi

Sistem güncel olmadığında güvenlik açıkları ve hatalarla karşılaşmanız olasıdır. Yazılım yüklemeden veya yapılandırmadan önce şu komutla sisteminizi güncelleyebilirsiniz:

sudo apt update -y && sudo apt upgrade -y

3. Nginx Kurulumu

Eğer Nginx yüklü değilse, aşağıdaki komutla yükleyebilirsiniz:

sudo apt install nginx -y<br>

Ardından Nginx hizmetini başlatın ve sistem açılışında otomatik başlatılması için etkinleştirin:

sudo systemctl start nginx
sudo systemctl enable nginx

Nginx’in düzgün çalıştığını kontrol etmek için:

sudo systemctl status nginx

Hizmetin active (running) durumunda olması, Nginx’in sorunsuz çalıştığını gösterir.

Nginx, yüksek performanslı bir web sunucusu ve ters proxy sunucusu olarak popülerdir, ancak bu popülerlikle birlikte, kullanıcıların sıkça karşılaştığı bazı yaygın sorunlar gelir. Bu makalede, bu sorunları ve etkili çözümlerini ayrıntılı bir şekilde ele alıyoruz.

Nginx, yüksek performanslı bir web sunucusu ve ters proxy olarak yaygın şekilde kullanılan güçlü bir araçtır. Ancak, yapılandırma karmaşıklığı ve sunucu entegrasyonları nedeniyle kullanıcılar bazen hatalarla karşılaşabilir. Bu makalede, Nginx’te sıkça görülen hataların İngilizce tanımlarını ve bu hatalara yönelik Türkçe çözümlerini ayrıntılı bir şekilde inceleyeceğiz.

1. “502 Bad Gateway”

Hatanın Tanımı:
“502 Bad Gateway” hatası, genellikle Nginx ile arka uç (backend) sunucu arasındaki iletişimde bir sorun olduğunda ortaya çıkar. Arka uç sunucusu çalışmıyor olabilir veya Nginx proxy ayarları yanlış yapılandırılmış olabilir.

Çözüm:

1. Arka Uç Sunucusunu Kontrol Edin:
   Backend (örneğin, PHP-FPM) sunucusunun çalışıp çalışmadığını kontrol edin:

sudo systemctl status php-fpm

Eğer sunucu çalışmıyorsa, şu komutla başlatabilirsiniz:

sudo systemctl start php-fpm

2. Nginx ve Backend Ayarlarını Doğrulayın:
   Nginx yapılandırma dosyasındaki fastcgi_pass veya proxy_pass direktifinin doğru olduğundan emin olun.
   Örnek yapılandırma:

location ~ \.php$ {
    include fastcgi_params;
    fastcgi_pass 127.0.0.1:9000;
    fastcgi_param SCRIPT_FILENAME $document_root$fastcgi_script_name;
}

3. Bağlantı Sorunlarını Giderin:
   netstat veya curl ile backend sunucusuna bağlantı kurabiliyor musunuz, bunu kontrol edin. Örneğin:

curl http://127.0.0.1:9000

2. “403 Forbidden”

Hatanın Tanımı:
403 hatası, istemcinin (client) belirli bir dosya veya dizine erişim yetkisi olmadığında görülür. Bu genellikle dosya izinleri veya Nginx yapılandırmasındaki yanlışlıklarla ilişkilidir.

Çözüm:

1. Dosya İzinlerini Kontrol Edin:
   Web dosyalarının doğru izinlere sahip olup olmadığını kontrol edin:

sudo chmod -R 755 /var/www/html
sudo chown -R www-data:www-data /var/www/html

2. SELinux Ayarlarını İnceleyin:
   SELinux etkinse, bu da erişim kısıtlamasına neden olabilir. Şu komutlarla SELinux ayarlarını kontrol edin:

getenforce
setenforce 0  # Geçici olarak devre dışı bırakır.

3. Nginx Yapılandırmasını Doğrulayın:
   root veya index direktiflerinde hata olmadığından emin olun:

location / {
    root /var/www/html;
    index index.html;
}

3. “504 Gateway Timeout”

Hatanın Tanımı:
Nginx’in bir backend sunucusundan zamanında yanıt alamaması durumunda bu hata görülür. Bu genellikle yoğun trafik veya uzun çalışan işlemlerle ilişkilidir.

Çözüm:

1. Zaman Aşımı Süresini Artırın:
   Backend işlemlerine daha fazla zaman tanımak için şu ayarları yapabilirsiniz:

proxy_read_timeout 300;
proxy_connect_timeout 300;
proxy_send_timeout 300;

2. Backend Performansını Optimize Edin:
   Backend uygulamanızın yüksek yük altında düzgün çalıştığından emin olun. Örneğin, sorgu sürelerini düşürmek veya işlem sırasını optimize etmek gerekebilir.
3. Bağlantıları İzleyin:
   Şu komutlarla bağlantı sorunlarını kontrol edin:

netstat -tuln

4. “Nginx Service Failed to Start”

Hatanın Tanımı:
Nginx servisi, hatalı bir yapılandırma dosyası veya port çakışması nedeniyle başlatılamayabilir.

Çözüm:

1. Yapılandırmayı Test Edin:
   Nginx yapılandırmasını başlatmadan önce doğrulayın:

sudo nginx -t

2. Varsayılan Port Çakışmasını Giderin:
   80 veya 443 portları başka bir uygulama tarafından kullanılıyorsa, Nginx için farklı bir port belirleyin:

server {
    listen 8080;
}

3. Logları Kontrol Edin:
   /var/log/nginx/error.log dosyasını kontrol ederek hata detaylarını öğrenin.

5. “Static Files Not Loading”

Hatanın Tanımı:
Statik dosyaların (CSS, JS, img) yüklenmemesi genellikle root veya alias direktiflerinde yapılan yanlışlıklarla ilişkilidir.

Çözüm:

1. Doğru Root veya Alias Kullanımı:
   Statik dosya dizini için doğru yolu belirlediğinizden emin olun:

location /static/ {
    root /var/www/html;
}

2. MIME Türlerini Tanımlayın:
   Statik dosyalar için uygun MIME türlerini etkinleştirin. Örnek yapılandırma:

include /etc/nginx/mime.types;

3. Dosya İzinlerini Kontrol Edin:
   Statik dosyaların okuma izinlerine sahip olduğundan emin olun.

6. “SSL/TLS Issues”

Hatanın Tanımı:
SSL sertifikasıyla ilgili sorunlar genellikle hatalı veya eksik ara sertifikalardan kaynaklanır. Ayrıca, eski protokoller uyumluluk sorunlarına neden olabilir.

Çözüm:

1. Doğru Sertifika ve Zincir Kullanımı:
   Sertifika ve zincir dosyalarını doğru şekilde yapılandırın:

ssl_certificate /etc/nginx/ssl/cert.pem;
ssl_certificate_key /etc/nginx/ssl/key.pem;
ssl_trusted_certificate /etc/nginx/ssl/chain.pem;

2. Protokolleri Güncelleyin:
   Sadece güvenli SSL/TLS protokollerini etkinleştirin:

ssl_protocols TLSv1.2 TLSv1.3;
ssl_prefer_server_ciphers on;

3. Sertifika Analizi Yapın:
   SSL Labs gibi bir araçla sertifikanızı test edin.

Sonuç

Bu makalede, Nginx’te sıkça karşılaşılan sorunlar ve bu sorunların nasıl çözüleceği detaylı bir şekilde ele alındı. Doğru yapılandırma ve düzenli bakım ile Nginx’i daha verimli bir şekilde kullanabilirsiniz.

Kurulum Yöntemleri

Node.js ve npm’yi aşağıdaki yöntemlerle kurabilirsiniz:

1. NodeSource Deposu Üzerinden Kurulum
2. NVM (Node Version Manager) ile Kurulum
3. Standart Dağıtım Depoları Üzerinden Kurulum

1. NodeSource Deposu Üzerinden Kurulum

NodeSource, Node.js’in en son kararlı sürümlerini elde etmek için güvenilir bir kaynaktır. Aşağıdaki adımları takip ederek Node.js’i NodeSource deposundan kurabilirsiniz.

Adım 1: Gerekli Bağımlılıkları Yükleyin

Yeni bir depo eklemek için bazı gerekli bağımlılıkların yüklenmesi gerekir. Terminali açarak şu komutları çalıştırın:

sudo apt update  
sudo apt install curl gnupg  

Adım 2: NodeSource GPG Anahtarını İçe Aktarın

NodeSource GPG anahtarını aşağıdaki komutla içe aktarın:

curl -fsSL https://deb.nodesource.com/gpgkey/nodesource-repo.gpg.key | sudo gpg --dearmor -o /usr/share/keyrings/nodesource.gpg  

Adım 3: NodeSource Deposu Ekleyin

NodeSource deposunu sisteminize eklemek için şu komutu çalıştırın:

echo "deb [signed-by=/usr/share/keyrings/nodesource.gpg] https://deb.nodesource.com/node_21.x $(lsb_release -cs) main" | sudo tee /etc/apt/sources.list.d/nodesource.list  

Adım 4: Node.js ve npm’yi Kurun

Depoyu ekledikten sonra Node.js ve npm’yi şu komutlarla yükleyebilirsiniz:

sudo apt update  
sudo apt install nodejs  

Adım 5: Kurulumu Doğrulayın

Node.js ve npm’nin doğru bir şekilde kurulduğunu doğrulamak için sürüm numaralarını kontrol edin:

node --version  
npm --version  

2. NVM (Node Version Manager) ile Kurulum

NVM, birden fazla Node.js sürümünü yönetmek için kullanışlı bir araçtır. Geliştiricilere farklı sürümler arasında kolayca geçiş yapma esnekliği sunar.

Adım 1: NVM’yi İndirin ve Yükleyin

NVM’yi yüklemek için aşağıdaki komutu çalıştırın:

curl -o- https://raw.githubusercontent.com/nvm-sh/nvm/v0.39.7/install.sh | bash  

Not: Bu komutta sudo kullanmayın; aksi halde NVM yalnızca root kullanıcı için yüklenir.

Adım 2: NVM’yi Etkinleştirin

Kurulumdan sonra terminali kapatıp yeniden açabilir veya aşağıdaki komutla NVM’yi etkinleştirebilirsiniz:

export NVM_DIR="$HOME/.nvm"  
[ -s "$NVM_DIR/nvm.sh" ] && . "$NVM_DIR/nvm.sh"  

Adım 3: NVM Kurulumunu Doğrulayın

NVM’nin doğru bir şekilde yüklendiğini doğrulamak için şu komutu çalıştırın:

nvm --version  

Adım 4: Node.js Sürümlerini Yönetin

NVM ile Node.js’in en son sürümünü kurabilirsiniz:

nvm install node  

Adım 5: Yüklü Sürümleri Listeleyin

Sistemde yüklü olan Node.js sürümlerini görüntülemek için şu komutu kullanabilirsiniz:

nvm ls  

3. Standart Dağıtım Depoları Üzerinden Kurulum

Çoğu Linux dağıtımı, varsayılan depolarında Node.js’i içerir. Ancak, mevcut sürümler genellikle en güncel sürümler olmayabilir. Yine de temel bir kurulum için bu yöntem en basitidir.

Ubuntu/Debian

Ubuntu 20.04 ve Debian 10 için Node.js ve npm şu komutlarla kurulabilir:

sudo apt update  
sudo apt install nodejs npm  

Kurulumdan sonra Node.js sürümünü doğrulayın:

nodejs --version  

Fedora

Fedora üzerinde Node.js’i kolayca kurmak için dnf paket yöneticisini kullanın:

sudo dnf module install nodejs:21  

Arch Linux

Arch Linux kullanıcıları, Node.js’i AUR (Arch User Repository) üzerinden kurabilir:

sudo pacman -S nodejs npm  

Sonuç

Bu rehberde, çeşitli Linux dağıtımlarında Node.js ve npm’nin nasıl kurulacağını üç farklı yöntemle ele aldık: NodeSource deposu, NVM ve standart dağıtım depoları.

• NodeSource, en son kararlı sürümü isteyenler için harika bir seçenektir.
• NVM, birden fazla sürümü yönetmek isteyenlere esneklik sağlar.
• Standart depolar, en basit ama genellikle güncel olmayan bir yöntemdir.

Seçiminiz ne olursa olsun, Node.js ve npm, herhangi bir geliştirici için vazgeçilmez araçlardır. Doğru bir kurulum, güçlü JavaScript uygulamaları geliştirmek için ilk adımdır.

Yöntemler

Node.js ve npm’i aşağıdaki yöntemlerle kurabilirsiniz:

1. Node.js’in Resmi Web Sitesinden Kurulum
2. Windows Paket Yöneticisi (Chocolatey) ile Kurulum
3. NVM (Node Version Manager) ile Kurulum

1. Node.js Resmi Web Sitesinden Kurulum

Node.js’in en son sürümünü kurmanın en kolay yolu, Node.js’in resmi web sitesinden kurulum yapmaktır.

Adım 1: Node.js İndir

1. Node.js’in resmi web sitesine gidin: https://nodejs.org
2. Windows için uygun olan sürümü (LTS veya Current) seçin ve indirin.

Adım 2: Node.js Kurulumunu Başlatın

1. İndirilen .msi dosyasına çift tıklayın.
2. Kurulum sihirbazı açılacaktır. “Next” düğmesine tıklayın.
3. “I accept the terms in the License Agreement” seçeneğini işaretleyin ve “Next”‘e tıklayın.
4. Kurulum dizinini seçin (varsayılan olarak C:\Program Files\nodejs\ dizini seçili olacaktır).
5. “Next” diyerek ilerleyin.
6. “Install” düğmesine tıklayın ve kurulumun tamamlanmasını bekleyin.
7. Kurulum tamamlandığında “Finish”‘e tıklayın.

Adım 3: Kurulumu Doğrulama

Kurulumdan sonra, Node.js ve npm’nin doğru şekilde kurulduğunu doğrulamak için komut istemcisini (Command Prompt) açın ve aşağıdaki komutları çalıştırın:

node --version
npm --version

Bu komutlar, yüklü Node.js ve npm sürümlerini gösterecektir.

2. Windows Paket Yöneticisi (Chocolatey) ile Kurulum

Windows için paket yöneticisi olan Chocolatey, Node.js’in hızlı ve kolay bir şekilde kurulmasını sağlar.

Adım 1: Chocolatey Yükleyin

Chocolatey’i yüklemek için yönetici yetkileriyle bir PowerShell penceresi açın ve aşağıdaki komutu çalıştırın:

Set-ExecutionPolicy Bypass -Scope Process -Force; [System.Net.ServicePointManager]::SecurityProtocol = [System.Net.SecurityProtocolType]::Tls12; iex ((New-Object System.Net.WebClient).DownloadString('https://chocolatey.org/install.ps1'))

Adım 2: Node.js Kurulumu

Chocolatey yüklendikten sonra, Node.js’i kurmak için şu komutu kullanın:

choco install nodejs-lts

Bu komut, Node.js’in LTS sürümünü kuracaktır.

Adım 3: Kurulumu Doğrulama

Kurulumu doğrulamak için, aynı şekilde aşağıdaki komutları çalıştırın:

node --version
npm --version

3. NVM (Node Version Manager) ile Kurulum

NVM (Node Version Manager), birden fazla Node.js sürümünü yönetmek için kullanışlı bir araçtır ve Windows üzerinde de çalışabilir.

Adım 1: NVM’yi İndirin ve Kurun

Windows için NVM’nin Windows sürümünü buradan indirin.

1. İndirilen .exe dosyasını çalıştırarak NVM’yi kurun.
2. Kurulum sırasında NVM’nin yükleneceği dizini ve Node.js için kullanılacak dizini seçin.
3. Kurulumu tamamladıktan sonra bilgisayarınızı yeniden başlatın.

Adım 2: Node.js Sürümünü Yükleyin

NVM kurulduktan sonra, istediğiniz Node.js sürümünü yüklemek için şu komutu kullanın:

nvm install 21

Bu, Node.js’in 21.x sürümünü kuracaktır.

Adım 3: Yüklü Node.js Sürümünü Seçin

Node.js’in hangi sürümünü kullanmak istediğinizi belirtmek için şu komutu çalıştırın:

nvm use 21

Adım 4: Kurulumu Doğrulama

Son olarak, kurulumun doğru şekilde yapıldığını doğrulamak için aşağıdaki komutları çalıştırın:

node --version
npm --version

Sonuç

Bu kılavuzda, Windows için Node.js ve npm’nin nasıl kurulacağına dair üç farklı yöntemi ele aldık: Resmi Web Sitesi, Chocolatey ve NVM ile kurulum. İhtiyacınıza göre bu yöntemlerden birini seçebilirsiniz. Node.js ve npm, modern JavaScript uygulamalarının temel bileşenleridir ve doğru kurulum, projelerinizin düzgün çalışması için önemlidir.

Psutil Kütüphanesinin Kurulumu

Eğer psutil kütüphanesini kurmadıysanız, şu komut ile kurabilirsiniz:

pip install psutil

Ubuntu 18.04 veya daha yeni sürümlerinde, kurulum esnasında 5.5.0 veya daha yeni bir sürüm yüklenir.

Psutil Sürümünü Kontrol Etme

Hangi psutil sürümünü kullandığınızı öğrenmek için aşağıdaki Python kodunu çalıştırabilirsiniz:

import psutil
print(psutil.__version__)

CPU ve Bellek Kullanımını Almak

Aşağıdaki kod ile sisteminizin mevcut CPU ve RAM kullanımını görüntüleyebilirsiniz:

import psutil

# CPU kullanım yüzdesini al
print("CPU Kullanımı: ", psutil.cpu_percent(), "%")

# Bellek kullanım bilgilerini al
print("Bellek Kullanımı: ", psutil.virtual_memory())

# Kullanılan bellek yüzdesini al
print('Kullanılan bellek %: ', psutil.virtual_memory().percent)

virtual_memory() fonksiyonu, sistem genelindeki bellek kullanımıyla ilgili bilgileri döndürür. Bu fonksiyon, yüzde olarak bellek kullanımını dönen bir tuple içindedir.

Python Sürecinin Bellek Kullanımını Almak

Eğer şu an çalışmakta olan Python betiğinin bellek kullanımını öğrenmek istiyorsanız, aşağıdaki kodu kullanabilirsiniz:

import os
import psutil

# Python sürecinin PID'sini al
pid = os.getpid()
python_process = psutil.Process(pid)

# Bellek kullanımını GB cinsinden al
memory_use = python_process.memory_info().rss / (1024 ** 3)
print("Python betiğinin bellek kullanımı (GB): ", memory_use)

Bu kod, o an çalışmakta olan Python script’inin kullandığı belleği GB cinsinden gösterir.

Daha Derinlemesine Analizler

psutil kütüphanesi, CPU çekirdek kullanımı, disk I/O istatistikleri ve ağ bilgileri gibi daha ayrıntılı sistem izleme işlemleri için de kullanılabilir. Bu tür örnekler için psutil’in PyPi sayfasına göz atabilirsiniz.

window.location.replace ve window.location.href Arasındaki Fark

• window.location.replace(…): Bu yöntem, bir HTTP yönlendirmesini taklit eder. En önemli avantajı, yönlendirilen sayfanın tarayıcı geçmişine kaydedilmemesidir. Yani, kullanıcı geri butonuna bastığında önceki sayfaya geri dönemez. Bu, özellikle sayfanın sonsuz geri tuşu döngüsüne girmesini istemediğiniz durumlarda yararlıdır. Örneğin, bir form gönderimi sonrası kullanıcının önceki sayfaya geri dönmesini engellemek için kullanışlıdır.
• window.location.href: Eğer bir bağlantıya tıklamayı simüle etmek istiyorsanız, window.location.href kullanabilirsiniz. Bu yöntem, kullanıcıyı başka bir sayfaya yönlendirirken o sayfanın tarayıcı geçmişine kaydedilmesine olanak tanır. Böylece kullanıcı, geri tuşunu kullanarak önceki sayfaya dönebilir.

Hangi Durumda Hangi Yöntem Kullanılmalı?

• Eğer sayfa yönlendirmesinin bir HTTP yönlendirmesi gibi davranmasını, yani tarayıcı geçmişine kaydedilmemesini istiyorsanız, window.location.replace kullanmalısınız.
• Eğer bir link tıklamasını simüle etmek ve kullanıcının geri tuşuyla önceki sayfaya dönmesine izin vermek istiyorsanız, window.location.href kullanmanız daha uygun olacaktır.

Örnek Kodlar:

// HTTP yönlendirmesi gibi davranır ve tarayıcı geçmişine kaydedilmez
window.location.replace("https://cpynet.com");

// Bir bağlantıya tıklamış gibi davranır ve tarayıcı geçmişine kaydedilir
window.location.href = "https://cpynet.com";

Bu iki yöntem arasındaki farkları ve kullanım alanlarını iyi anlamak, sayfa yönlendirmelerini daha kontrollü bir şekilde yapmanıza yardımcı olacaktır. Kullanıcının deneyimini bozmadan, en uygun yöntemi seçerek doğru yönlendirmeler sağlayabilirsiniz.